درخواست فرم فتوا

اشتباه کپچا
×

فرستاده شده و جواب خواهد داد

×

با عرض پوزش، شما نمیتوانید بیش از یک فتوا در روز بفرستید.

گوناگون / حکم سلام دادن به فردی که مشغول تلاوت قرآن و مانند آن است؛

حکم سلام دادن به فردی که مشغول تلاوت قرآن و مانند آن است؛

تاریخ انتشار : 2016-01-31 | عرض : 1667
- Aa +

السلام عليكم ورحمة الله وبركاته؛ جناب شيخ آیا جایز است تا بر فردی که مشغول تلاوت قرآن است سلام بدهم و چه بسا باعث حواس پرتی و پریشانی خاطر او بشوم؟

السلام علي مشتغل بقراءة قرآن و نحوه؛

الحمد لله  رب  العالمين  و  أصلي  و اسلم  علي  نبينا  محمد  وعلى  آله  و أصحابه  اجمعين.
امابعد:
جواب  دادن  به سلام  واجب  است  زيرا  خداوند  مي فرمايد: (وَإِذَا حُيِّيتُمْ بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّوا بِأَحْسَنَ مِنْهَا أَوْ رُدُّوهَا )يعنى: (و هرگاه  به  شما  سلام  داده  شد  پاسخی  بهتر  از آن  یا همانند  آنرا  بدهید)النساء/٨٦ 
اما بر اساس  نصوصي  كه  در سنت  وارد  شده  است در حالت هایی جواب  دادن  به  سلام ممنوع  است  که  از آن  جمله  می توان  به حدیثی  که  در صحیح  بخاری(۱۲۱۶) و صحیح  مسلم ( ۵۳۸) از علقمه و او از عبدالله  بن مسعود  رضي  الله  عنه  روایت  کرده  اند  اشاره  نمود  که(عبدالله بن مسعود  رضي  الله  عنه)  گفت: زمانی به رسول  الله  صلی  الله  عليه  وسلم  سلام می دادم و ایشان  در حالی  که در نماز  بودند  جواب  سلام  مرا می دادند  اما وقتی  از حبشه  برگشتیم  به  ایشان- در حال نماز-  سلام  کردم  و ایشان  و جواب نداد  و- بعد  از پایان  نماز- فرمود: (إن في  الصلاة  لشغلا) يعني: (نماز  مشغولیت  های  خاص  خودش  را دارد(و در نماز نباید  به  چیز  دیگری  غیر  از آن  پرداخت)) لذا جمهور  علماء معتقدند  که  اگر  انسان  مشغول  چیزی  مانند  نماز  و تلاوت  قرآن  شد دیگر  جواب  سلام  بر او واجب  نیست.
البته  مساوی قرار دادن نماز  و سایر  عبادت  ها در این  مورد  جای  بحث  دارد   زیرا ممنوعیت  سخن  گفتن  در نماز  از سوال خداوند  متعال  تشریع  شده  و فرموده  است:  (وَقُومُوا لِلَّهِ قَانِتِينَ) یعنی: (و فروتنانه- و خاشعانه- برای  الله  به  پاخیزید)البقره/۲۳۸ و همچنین  در  صحیح  بخاری(۱۲۰۰) و صحیح  مسلم (۵۳۹) از ابوعمروالشیبانی روایت  شده است  گفت: زید  بن   ارقم  به  من گفت: (ما در زمان  رسول  الله  صلى  الله  عليه  وسلم  بهنگام خواندن  نماز  با یکدیگر  صحبت  می  کردیم  طوریکه  هر یک  از ما بهنگام  نماز  در مورد  کاروبار  و نیاز  کناردستی  اش  صحبت  می کرد تا اینکه  این  آیه  نازل  و خداوند  فرمود: ( (حَافِظُوا عَلَى الصَّلَوَاتِ وَالصَّلَاةِ الْوُسْطَىٰ وَقُومُوا لِلَّهِ قَانِتِينَ)یعنی: (بر خواندن همه نمازها و خصوصا خواندن  نماز میانه ( عصر) مواظبت  داشته  باشید  و فروتنانه  برای  الله  به  پاخیزید) البقرة/٢٣٨ و به  ما دستور  داده  شدتا در نمازهاي  مان  ساكت  باشيم و با هیچ  احدی  صحبت  نکنیم) همانطور  که  وقتی  رسول  الله  صلی  الله  عليه  وسلم  درحال نماز  بود  و شخصی  به  ایشان  سلام کرد با اشاره  دستش  جواب  سلام او را داد  زیرا  در صحیح  مسلم  حدیث(۵۴۰) از جابر  رضي  الله  عنه  وارد شده  است  گفت: رسول  الله  صلی  الله  عليه  وسلم  مرا به  دنبال  کاری  فرستاد  و بعد از آنکه به  ایشان رسیدم-بر روی  مرکب  خودش- حرکت  می کرد  و در روایتی- بر روی مرکب خود- نماز  می خواند؛ هنگامی  که  به  ایشان  سلام  کردم  با دستش  به  من اشاره  کرد (جواب  سلام  مرا بوسیله  اشاره  با دست  داد)؛ هنگامی  که  از نماز  فارغ  شد  مرا صدا  کرد  و فرمود: (در حالی که نماز می خواندم شما  چند  لحظه  قبل  به  من سلام  کردید)-جابر  رضي  الله  عنه - می فرماید: ایشان  در آن  روز  بسمت  مشرق  حرکت  می کرد)لذا همانطور  که  از سلام  دادن  بر نمازگزار  نهی  نشده  است حق و حقوق  سلام  دهنده  به  طور  کامل نفی  نشده  است  بلکه نمازگزار  از جواب  سلام  لفظی  معذور  است بنابراین  سلام  کردن  در همه  حالات  مطلقا  جایز  است  اما  جواب  دادن  آن در حالت  هایی غیر از نماز نیاز  به  شرح  و توضیح  دارد:
اگر  جواب  دادن لفظی  سلام  باعث حواس  پرتی اش  می شود یا اینکه  نمی تواند  جواب  سلام  را بدهد  با اشاره دست  جواب می دهد اما  اگر  جواب دادن  لفظی  سلام  موجب  حواس  پرتی  اش  نمی شود در این  صورت  جواب لفظی  سلام،  اصلی  است  که  باید  آن را صیانت نمود  زیرا  خداوند  می  فرماید: (وَإِذَا حُيِّيتُمْ بِتَحِيَّةٍ فَحَيُّوا بِأَحْسَنَ مِنْهَا أَوْ رُدُّوهَا )يعنى: (و هرگاه  به  شما  سلام  داده  شد  پاسخی  بهتر  از آن  یا همانند  آنرا  بدهید)النساء/٨٦ و نصوص  بسیار دیگری  نیز  وجود  دارند  که  بیان می کنند جواب  سلام  با الفاظی  بهتر و افزون  تر و  یا حداقل با  ألفاظی همانند  الفاظ سلام  داده  شده  واجب  است.
أما در خصوص  سلام  کردن  بر فردی  که  مشغول تلاوت  قرآن( در غیر از نماز) است باید  گفت:
در مسند  امام  احمد  حدیث (۱۶۹۱۰) از عقبه  بن  عامر  رضی  الله  عنه  روایت  است گفت: در مسجد  نشسته  بودیم  و قرآن  می خواندیم  که  رسول  الله  صلی  الله  عليه  وسلم  وارد  شد  و به  ما سلام کرد  و ما جواب سلام  ایشان  را دادیم و سپس  فرمود: ( تعلموا  كتاب  الله  و اقتنوه  و تغنوا  به  فوالذي  نفس  محمد  بيده  لهو  أشد  تفلتا  من المخاض  من العقل) يعني: (قرآن  را بیاموزید  و همیشه  آن را بخوانید  و با آواز  زیبا  تلاوت  کنید  سوگند  به  ذاتی  که  جانم  در دست  او است  قرآن  از بچه شتر  یک  ساله  ای که  زانوهایش  بسته  است  سریعتر  می گریزد) این  حدیث  دلیلی بر جواز  سلام  دادن  به  تلاوت  کننده  قرآن است و همچنین دلیل آن است که  تلاوت کننده  قرآن  (در خارج  از نماز) اگر  مدنظر  سلام  دهنده  باشد جایز  است که  جواب  سلام را بدهد .والله  أعلم 
برادرتان:
شیخ  دکتر/خالد  المصلح
۱۴۲۸/۱۱/۲۹ هجری  قمری

مطالب مرتبط

ممکنه دوست داشته باشی

×

آیا واقعا می خواهید مواردی را که بازدید کرده اید حذف کنید؟

بله، حذف