درخواست فرم فتوا

اشتباه کپچا
×

فرستاده شده و جواب خواهد داد

×

با عرض پوزش، شما نمیتوانید بیش از یک فتوا در روز بفرستید.

خطبه های جمعه / تعطیلات (أوقات فراغت)

تعطیلات (أوقات فراغت)

تاریخ انتشار : 2016-04-04 | عرض : 1637
- Aa +

ای مؤمنان؛

چند روز  دیگر دانش آموزان و دانشجویان پسر و دختر ما تعطیلات تابستانی  خود را آغاز خواهند  کرد و کوله بار درس ها و  تکالیف و سایر قید و بندهای تحصیلی را به زمین خواهند  گذاشت و با حجم  گسترده  ای از اوقات  فراغت روبرو  خواهند  شد که متأسفانه  بیشتر آنها بهره برداری درست  و مفیدی  از این فرصت ها نمی کنند و برخی از آنها همانند کسیکه بیم فقر ندارد لحظات عمر خویش را بی باکانه و بدون کسب هیچ فایده ای خرج می کنند و یک لحظه  هم  مرگ را به یاد نمی آورند بطوریکه  شب ها را تا دیر وقت در مهمانی ها و مشاهده فیلم ها و سریال های عمر ضایع و شنیدن موسیقی ها و ترانه  های قلب فاسد کن سپری می کنند و روزها را در بستر خواب می گذراند  و هنگامی که برمی خیزد دوباره به مراکز خرید رفته و تدارکات  شب نشینی همان روز را فراهم می کنند لذا بر ما واجب است تا پدیده  تعطیلی و أوقات فراغت را مورد بررسی  و تامل  قرار دهیم و موضعگیری های سودمندی  را در این رابطه  ارائه  دهیم  و پس از شناخت آفت های آن نسبت  به اصلاح آنها اقدام کنیم و کژی  های مان  را راست و گمراهان مان را راهیاب  سازیم زیرا  وضعیتی که امروز در خصوص  اوقات  فراغت شاهد آن هستیم  یک زیانمندی حقیقی به شمار می رود و اگر برنامه  ریزی درستی  برای آن نداشته  باشیم جز خسارت چیز دیگری  از آنها حاصل  نخواهیم  کرد زیرا  از عبدالله بن عباس رضی الله عنهما روایت است که رسول  الله  صلی  الله  عليه  وسلم فرمود: ( نعمتان مغبون فيهما كثير من الناس: الصحة والفراغ) یعنی: ( بیشتر مردم در مقابل دو نعمت زیانمند  هستند: نعمت  تندرستی و نعمت فراغت) صحیح بخاری حدیث٦٤١٢

بنابراین کسیکه شبانه  روز خویش را بدون سپاس از خداوند و یا بدون آموختن علم مفید و یا بدون نشر خیر سپری کند در واقع لحظات گرانبهایش را مفت و  مجانی از دست داده و به خودش ظلم کرده  است چه برسد به آنکه  در ادای واجباتش کوتاهی کند و خود را آلوده انحرافات نماید.

ای مؤمنان؛

اولین  چیزی  که  بایستی  به آن توجه کنیم  این است که ما در یک سفر مهم و حساس بسوی سرای  آخرت در حرکت می باشیم  اما برخی از ما مراحل  سفر خویش را  در راستای رضایتمندی خداوند طی می کند و از طلوع  فجر تا شب همواره در مسیر بندگی پروردگارشان گام بر می دارد تا اینکه با طلوع صبح قیامت و محو شدن شب تیره دنیا از زحماتش قدردانی می شود و در مقابل پاداش هایی که خداوند متعال برایش مهیا کرده است دلشاد و خرسند  می گردد: (وَأَمَّا الَّذِينَ سُعِدُوا فَفِي الْجَنَّةِ خَالِدِينَ فِيهَا مَا دَامَتِ السَّمَاوَاتُ وَالْأَرْضُ إِلَّا مَا شَاءَ رَبُّكَ ۖ عَطَاءً غَيْرَ مَجْذُوذٍ) يعنى: ( و أما کسانی که( با پیروی از پیامبران) کامیاب  گشتند  تا زمانی که آسمان ها و زمین  پابرجاست  در بهشت باقی خواهند  ماند مگر آنکه  پرودگارت بخواهد( وموحدان گناهکار  را تا مدتی که گناهان  شان زدوده  شود در دوزخ  نگه دارد و سپس داخل بهشت گرداند) روزی- پرودگارت به کامیابان- همیشگی است) هود/۱۰۸

اما برخی  دنباله روی هوی و هوس و خواهش های نفسانی خود هستند و از لحظه ملاقات با پرودگار غافل  اند و مراحل  این سفر خطیر را در راستای نافرمانی  خداوند و برانگیختن قهر و نارضایتی او سپری  می کنند و دغدغه ای جز پر ساختن شکم و ارضای شرمگاه ندارند تا این که روز  قیامت فرا می رسد و با مشاهده اعمال  و رفتار و  گفتار ناشایست خویش خطاب به آنها می گوید: ای کاش بین من و شما فاصله  ای دورتر از  مشرق تا مغرب وجود می داشت.

ای مؤمنان؛ تقوای خداوند را پیشه  کنید و لحظات زندگی تان را در راستای اطاعت از  خداوند و خشنودی او به کار بگیرید زیرا لحظه  به  لحظه به لحظه  حساب و کتاب مان نزدیک و نزدیک تر می شویم و در آن روز چهره هایی  درخشان  و چهره هایی تیره  خواهند  بود و اگر بنده نسبت به این مطلب یقین  داشته  باشد که او گام در سفری نهاده است که مقصدش یکی از بهشت یا دوزخ  است در نتیجه  تمام سعی و تلاش خویش را برای رهایافتن از عذاب وخشم  الهی به کار می بندند.

ای مؤمنان؛ دومین چیزی که  بایستی به آن توجه  داشته باشیم فرمایش  خداوند  متعال  است که می فرماید: (فَإِذَا فَرَغْتَ فَانْصَبْ) يعنى: ( هرگاه- از عبادت یا کاری- تمام شدی به- عبادت یا کار دیگری- بپرداز)الإنشراح/٧ و  از عبدالله بن عباس رضي  الله  عنهما روایت است که رسول  الله  صلی  الله  عليه  وسلم  می فرماید: ( إغتنم خمسا قبل  خمس) يعني: ( پنج چیز  را پیش از محقق شدن پنج چیز  مغتنم  شمار) که از میان آنها فرمود: ( فراغك قبل شغلك) یعنی: ( اوقات فراغت  خویش  را پیش از مشغله مغتنم  بشمار) مستدرك حاکم (٧٨٤٦) و شعب الإيمان بيهقي (١٠٢٤٨)امام  حاكم  می گوید: سند این  حدیث  بر اساس  شروط امام  بخاری و مسلم " صحیح" است اما آنها آن را روایت  نکرده  اند.

بنابراین  انسان  تا زمانی  که  در این دنیا  زندگی  می کند  بایستی  نسبت  به سامان  دادن  زندگی دنیوی  و اخروی  خویش بکوشد  و دستورات  خداوند  را به جای آورد و هنگامی  که  از امور  دنیوی  خویش  فارغ گشت عمل صالح  و کار مفید  دیگری  را آغاز  نماید  تا بدینوسیله درجاتش  نزد خداوند  افزایش یابد، گناهان و لغزش هایش  آمرزیده  شود و ترازوی  اعمال شایسته اش سنگین تر گردد.

ای مؤمنان؛ عبادت و بندگی خداوند متعال زمانبندی محدود و معینی  ندارد بلکه  همه  ما تا آخرین نفس های زندگی مان موظف  هستیم تا در راستای اطاعت و فرمانبرداری از خداوند متعال گام برداریم و از زندگی  دنیوی فانی  برای زندگی  اخروی  باقی  بهره  برداری  کنیم از اینرو تا لحظه  مرگ نباید  از مسیر اطاعت و بندگی از پرودگارمان منحرف شویم؛ خداوند  می فرماید: ( وَاعْبُدْ رَبَّكَ حَتَّى يَأْتِيَكَ الْيَقِينُ )يعنى: ( -ای پیامبر- پروردگا رت  را تا لحظه  مرگ  عبادت  کن)الحجر/۹۹

ای مؤمنان؛ یکی از مهمترین موضعگیری ها در خصوص  استقبال اوقات فراغت، چگونه  سپری  کردن  آنها می باشد زیرا  بسیاری  از  مردم روش بهره  برداری  صحیح  از تعطیلات  را نمی دانند  و خود را از فرصت های طلایی و خیرات و برکات بیشماری  که در این لحظات نهفته است محروم می دارند  زیرا بهره  برداری صحیح از این فرصت، اوقات و لحظات را به نفع  آدمی  سپری  می کند  و او را از گناهان  و لغزش  ها که عوامل  بحران ها می باشند باز می دارد  و نیروی  او را در سمت  و سویی  صحیح  و مفید  به کار می گیرد  که از جمله  می توان  به شرکت کردن در حلقه های حفظ و تجوید و تفسیر قرآن کریم  اشاره  نمود  زیرا  انسان  با شرکت  کردن در این جلسات  به جای شنیدن  سخنان  بیهوده و  احیانا  گناه آلود گوش و دل خود را با شنیدن  بهترین  و راست ترین  و پاک ترین  کلام  جلا می دهد و قلبش را احیا می کند لذا از همه  جوانان دعوت می کنم  تا أوقات  فراغت خود را با شرکت در این حلقه ها پر کنند و از پدران می خواهم  تا خود و فرزندان  شان را نسبت  به شرکت در این جلسات ترغیب  کنند  چرا که این برای شما بهتر است.

ای مؤمنان؛

یکی دیگر از فرصت های طلایی که می تواند اوقات  فراغت ما را به نحو احسن  پر کند حضور در جلسات دروس دینی  می باشد که در مساجد  برگزار  می شوند و این جلسه ها خیر و برکت  بسیاری  برای حاضران در پی دارند زیرا نزدیک شدن انسان  به علمای عامل  و پرهیزکار  و بهره جویی  از دانش آنها افق های خیر را به رویش  باز می کند  و ضروریات و واجبات دینش  را می آموزد و در نتیجه  از نابینایی جهل  به بینایی آگاهی و بصیرت منتقل می شود و از گمراهی  به هدایت  راهیاب می گردد.

ای مؤمنان؛

یکی  از کانال هایی که تعطیلات را به سود جوانان- اعم از پسران و دختران-به پایان  می برد، پایگاه ها و مراکز  تابستانی  هستند  که توسط  اساتید  محترم و مربیان  زحمت کش برپا می شوند که این پایگاه ها در زمینه  های مختلف  دینی  و  فرهنگی اعم از تدریس توحید و عقیده  صحیح  و تفریحات  سالم و آموزش حرفه های سودمند فعالیت  می کنند  و اگر تنها مزیت  این مراکز،حفظ جوانان از گردهمایی های  ناسالم  باشد کفایت می کند.

ای مؤمنان؛

یکی دیگر از فرصت های طلایی  که می توان اوقات  فراغت  خویش را با آن پر نمود سفر کردن به خانه  خدا و مسجد رسول  الله  صلى  الله  عليه  وسلم  می باشد و همچنین می توان از طریق جویا شدن احوال بستگان و دیدار  دوستان و آشنایان از پاداش صله رحم  مستفید گشت و لحظات این تعطیلات  را با کسب پاداش سپری نمود.

ای مؤمنان؛

 از مهمترین عواملی  که می تواند تعطیلات  را به سود جوانان امت به پایان  برساند  این  است که پدران و مادران توجه  بیشتر و کنترل  زیادتری  بر روی  فرزندان شان- اعم از پسر یا دختر، کوچک یا بزرگ- داشته  باشند  زیرا  آنها در این مدت تکالیف معمول سال را ندارند و فراغت بی هدف و خالی از راهنما یکی از بزرگ ترین  عوامل  گمراهی  و انحراف  می باشد:

إن الشبابَ والفراغَ و الجِدَة  *** مفسدةٌ للمرءِ أيُّ مفسدة 

یعنی: ( جوانی  و فراغت و سرمایه- در کنار هم- بدترین فساد اخلاقی را برای انسان  ایجاد می کنند)از دیوان  ابوالعتاهیه- الأرجوزة الزهدية-

خصوصا در این برهه  از زمان که ابزارهای انحراف  به وفور و به سهولت  در اختیار  مردم قرار گرفته  اند و به راحتی  آنها را از جاده  مستقیم  خداوند  متعال  می ربایند.

بنابراین  به همه  والدین  توصیه  می کنم  تا اوقات فراغت فرزندان خویش را با موارد مفید و مناسبی که آنها را از لغزش  در گناهان حفظ  می کند  پر کنند  و در رسیدگی  و کنترل  آنها کوتاهی  نورزند  چرا که موضوع، بسیار مهم  است و کوتاهی  یک لحظه می تواند آثار جبران  ناپذیری  را به دنبال  داشته  باشد لذا  فرزندان خویش را از همنشينی  با دوستان ناباب و شب نشینی ها و  نشستن  در مقابل  کانال های  ماهواره  ای مبتذل که دین و اخلاق  را تباه  می کنند مصون  دارید  و آنها را با امور مفیدی که ایمان و وقت  و آبرو و نیروی  شان را پروش  دهد مشغول بسازید و در این کار از خداوند متعال یاری  بجویید و شکیبایی  بورزید و پاداش  آن را نزد  خداوند قدرشناس بجویید  زیرا  بهترین  میراثی  که از خود بجای  می گذارید فرزندان  صالحی  هستند  که خداوند  را عبادت  می کنند و برای  تان  دعای خیر می نمایند.

خطبه دوم:

أما بعد:

ای مؤمنان؛

یکی از موارد  بسیار پرخطر و شوم فرجامی  که متاسفانه  بسیاری از مردم آن را جدی نمی گیرند سفر به کشورهای کفر یا مناطق آلوده به شرک و  گناهان  است زیرا  سفر و اقامت در  سرزمین های  فتنه و فساد باعث  می شود که انسان صبح  را همچون  مؤمنی صالح  آغاز  کند  و شب را به سان فاسق و گناهکاری به فرجام  برساند.

ای مؤمنان؛ من بدون هیچ شک و تردیدی  می گویم  که سفر  کردن به کشورهای  کفر جهت گردش  حرام  است و جایز  نمی باشد و کسیکه  اندک اطلاعی  از فتنه  های تیره و تاریک آن سرزمین  ها داشته  باشد تردیدی  در کلام من نخواهد  داشت لذا  تا جاییکه  می توانید خود را از فتنه های  نهان و پنهان  دور سازید زیرا از ابوسعید الخدری  رضی الله عنه روایت  است که رسول  الله  صلی  الله  عليه  وسلم فرمود: (يُوشِكُ أَنْ يَكُونَ خَيْرَ مَالِ المُسْلِمِ غَنَمٌ يَتْبَعُ بِهَا شَعَفَ الجِبَالِ وَمَوَاقِعَ القَطْرِ ، يَفِرُّ بِدِينِهِ مِنَ الفِتَن)یعنی: ( نزدیک است که بهترین دارایی یک مسلمان  گوسفندانی  باشد که با آنها جهت فرار از فتنه  ها بسوی  قله کوه ها و اقلیم های باران خیز برود)صحیح  بخاری حدیث (۱۸) حال کسانی  که به همراه  همسر و فرزندان  شان بسوی فتنه ها می شتابند و  به کشورهایی که مملو از کفر و فساد و مشروبات  الکلی و ارتباطات  نامشروع است سفر می کنند چه باید گفت؟ آیا بیم آن ندارد که خداوند  متعال قلبش را از جاده  هدایت بچرخاند و بصیرتش را کور کند و ایمان  را دلش  سلب نماید و قهر  و عذابش  را بر وی سرازیر نماید؟

بنابراین  تقوای خداوند را پیشه  کنید و از مسافرت کردن به سرزمین های کفر و شرک و فساد و بی بندبار اجتناب  بورزید  و اگر در توجیه مسافرت  خویش از گرمی هوا شکایت کنند  به آنها بگویید: آیا فرمایش خداوند  متعال را فراموش  کرده اید  که می فرماید: (قُلْ نَارُ جَهَنَّمَ أَشَدُّ حَرًّا ۚ لَوْ كَانُوا يَفْقَهُونَ)يعنى: ( بگو آتش دوزخ- از این هم- گرمتر  است اگر درک و شعور داشته  باشند)التوبه/۸۱

ای بندگان خدا؛ صبر و شکیبایی بورزید  و بر جاده حق و حقیقت  پایدار باشید و خداوند را در برابر نعمت هایی  از قبیل  گردش گاه های سالم و تجهیزات  خنک کننده ای که در محل زندگی تان فراهم  است سپاس گویید.

ای مؤمنان؛

آخرین توصیه بنده  به شما این است که همگی در راستای  نشر خیر، تلاش نمایید و مردم را بسوی توحید و کارهای شایسته فراخوانید و از شرک و بدعت ها و کارهای ناپسند باز بدارید که انتظار این عمل از اهل علم و جویندگان دانش شرعی و دعوتگران  بسیار بیشتر می باشد خصوصا در این برهه  از  زمان که بازار  نشر فساد رونق  گرفته  و مفسدان  و مروجان  فتنه  فعال تر شده  و ابزارهای انحراف پیشرفته تر و سریع تر گشته اند لذا تا جایی  که می توانید مردم را با دلایل واضح و روش نیکو بسوی خداوند  دعوت دهید و شبهه  های افراد  نا آگاه  را برطرف  کنید و گمراهان و سرگشتگان و غرق شدگان  در دریای شرک و گناه  را با امر به  معروف و  نهی  از  منکر به بسوی ساحل امن توحید و پرهیزکاری بکشانید  و در این مسیر از خداوند  متعال یاری  بجویید  و یقین  داشته  باشید که فرجام  نیکو از آن پرهیزکاران است و پرودگارتان  برای هدایت و یاری بندگانش بسنده  است.

ای مؤمنان؛ مطالب  مذکور برخی از موضعگیری های مفید در خصوص تعطیلات و اوقات  فراغت بود که همگی نیازمند دانستن و عمل  به آنها هستیم  لذا از خداوند بخشایشگر  و صاحب  عرش بزرگ  مسئلت  داریم تا در آنچه  که شنیدیم به ما نفع  برساند  و آنچه  که برای مان  مفید است را به ما بشنواند.

شیخ دکتر/ خالد بن عبدالله المصلح

الإجازة

×

آیا واقعا می خواهید مواردی را که بازدید کرده اید حذف کنید؟

بله، حذف